Τα «θαυματουργά» φάρμακα αδυνατίσματος… και η μεγάλη παγίδα μετά
Τα τελευταία χρόνια, τα φάρμακα απώλειας βάρους έχουν γίνει παγκόσμιο φαινόμενο. Ονόματα όπως Wegovy, Ozempic και Mounjaro ακούγονται παντού: από ιατρεία μέχρι κοινωνικά δίκτυα.
Πολλοί άνθρωποι χάνουν 10%, 15% ακόμη και 20% του σωματικού τους βάρους μέσα σε λίγους μήνες.
Αλλά υπάρχει μια μεγάλη ερώτηση που μέχρι πρόσφατα δεν είχε απαντηθεί ξεκάθαρα:
Τι συμβαίνει όταν σταματήσεις τα φάρμακα;
Νέα επιστημονικά δεδομένα δείχνουν ότι η ιστορία δεν τελειώνει με την απώλεια κιλών.
Σε αρκετές περιπτώσεις… τα κιλά επιστρέφουν.
Και μάλιστα πιο γρήγορα από όσο φαντάζονται πολλοί.
Τι είναι τα φάρμακα GLP-1 που χρησιμοποιούνται για αδυνάτισμα
Τα φάρμακα όπως το Wegovy (σεμαγλουτίδη) και το Mounjaro (τιρζεπατίδη) ανήκουν σε μια κατηγορία που ονομάζεται αγωνιστές υποδοχέα GLP-1.
Το GLP-1 είναι μια φυσική ορμόνη του οργανισμού που:
• μειώνει την όρεξη
• αυξάνει το αίσθημα κορεσμού
• ρυθμίζει το σάκχαρο
• επιβραδύνει την κένωση του στομάχου
Με απλά λόγια, αυτά τα φάρμακα κάνουν τον εγκέφαλο να πιστεύει ότι το σώμα έχει ήδη φάει αρκετά.
Έτσι:
-
τρως λιγότερο
-
χορταίνεις πιο γρήγορα
-
μειώνονται οι λιγούρες
Αρχικά αναπτύχθηκαν για τη θεραπεία του διαβήτη τύπου 2, αλλά οι γιατροί παρατήρησαν κάτι εντυπωσιακό:
Οι ασθενείς έχαναν σημαντικό βάρος.
Έτσι εγκρίθηκαν και για την αντιμετώπιση της παχυσαρκίας.
Η μεγάλη μελέτη που αποκάλυψε τι γίνεται μετά τη διακοπή
Μια μεγάλη επιστημονική ανάλυση που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό eClinicalMedicine εξέτασε τι συμβαίνει όταν οι ασθενείς σταματούν αυτές τις θεραπείες.
Η έρευνα πραγματοποιήθηκε από επιστήμονες του University of Cambridge.
Οι ερευνητές ανέλυσαν δεδομένα από:
-
6 μεγάλες κλινικές δοκιμές
-
περισσότερους από 3.200 συμμετέχοντες
Τα αποτελέσματα ήταν εντυπωσιακά.
Μέσα σε 1 χρόνο από τη διακοπή
Οι συμμετέχοντες ανέκτησαν κατά μέσο όρο:
περίπου το 60% του βάρους που είχαν χάσει.
Με απλά λόγια:
αν κάποιος έχασε 15 κιλά, μπορεί να ξαναπάρει περίπου 9 κιλά μέσα σε έναν χρόνο.
Τι δείχνουν τα δεδομένα της μελέτης
| Χρονικό διάστημα μετά τη διακοπή | Τι συμβαίνει στο βάρος |
|---|---|
| 3–6 μήνες | Αρχίζει επαναπρόσληψη βάρους |
| 12 μήνες | Επιστρέφει περίπου 60% του χαμένου βάρους |
| 60 εβδομάδες | Η αύξηση αρχίζει να σταθεροποιείται |
| Τελικό αποτέλεσμα | Διατηρείται περίπου 25% της αρχικής απώλειας |
Αυτό σημαίνει ότι οι περισσότεροι άνθρωποι δεν επιστρέφουν πλήρως στο αρχικό βάρος, αλλά μεγάλο μέρος των κιλών επανέρχεται.
Γιατί επιστρέφουν τα κιλά μετά τη διακοπή
Οι ειδικοί χρησιμοποιούν μια πολύ απλή παρομοίωση.
Τα φάρμακα αυτά λειτουργούν σαν φρένο στην όρεξη.
Όταν τα παίρνεις:
-
μειώνεται η πείνα
-
το στομάχι αδειάζει πιο αργά
-
ο εγκέφαλος νιώθει κορεσμό
Όταν τα σταματήσεις…
είναι σαν να σηκώνεις το πόδι από το φρένο.
Η όρεξη επανέρχεται.
Και συχνά επιστρέφει πιο έντονα, επειδή το σώμα προσπαθεί να ανακτήσει το βάρος που έχασε.
Αυτό είναι μέρος ενός φυσιολογικού μηχανισμού επιβίωσης που ονομάζεται:
metabolic adaptation (μεταβολική προσαρμογή).
Ένα ακόμη ερώτημα: λίπος ή μυς;
Οι επιστήμονες επισημαίνουν μια σημαντική ανησυχία.
Δεν γνωρίζουμε ακόμη από τι αποτελείται το βάρος που επιστρέφει.
Δηλαδή:
επιστρέφει κυρίως λίπος ή μυϊκή μάζα;
Αν το σώμα ανακτά κυρίως λίπος, τότε η σύσταση του σώματος μπορεί να γίνει χειρότερη από πριν.
Κάτι που θα μπορούσε να αυξήσει τον κίνδυνο για:
-
καρδιαγγειακά νοσήματα
-
μεταβολικό σύνδρομο
-
αντίσταση στην ινσουλίνη
Για αυτό οι επιστήμονες ζητούν περισσότερες μελέτες για τη σύσταση σώματος.
Οι οδηγίες των ειδικών οργανισμών
Σήμερα οι διεθνείς οδηγίες για αυτά τα φάρμακα δεν είναι πλήρως ξεκάθαρες.
Για παράδειγμα:
Το National Institute for Health and Care Excellence (NICE) προτείνει:
η θεραπεία με σεμαγλουτίδη (Wegovy) να μην ξεπερνά τα 2 χρόνια.
Ωστόσο για την τιρζεπατίδη (Mounjaro) δεν υπάρχει ακόμη σαφές χρονικό όριο.
Αυτό δημιουργεί ένα σημαντικό ερώτημα:
Μήπως αυτά τα φάρμακα χρειάζεται να λαμβάνονται για μεγάλο χρονικό διάστημα για να διατηρηθεί το αποτέλεσμα;
Οι ειδικοί λένε ότι η απάντηση δεν είναι ακόμη γνωστή.
Τι προτείνουν οι επιστήμονες για να μην επιστρέψουν τα κιλά
Οι ερευνητές τονίζουν κάτι πολύ σημαντικό.
Τα φάρμακα δεν είναι μαγική λύση.
Για να διατηρηθεί το βάρος χρειάζονται αλλαγές στον τρόπο ζωής.
Οι βασικές στρατηγικές είναι:
1. Διατροφή με υψηλή πρωτεΐνη
Η πρωτεΐνη βοηθά στη διατήρηση της μυϊκής μάζας.
2. Άσκηση αντίστασης
Η προπόνηση δύναμης προστατεύει τους μύες.
3. Σταδιακή διακοπή φαρμάκου
Ορισμένοι γιατροί εξετάζουν τη μείωση της δόσης αντί για απότομη διακοπή.
4. Μακροχρόνια παρακολούθηση
Η απώλεια βάρους χρειάζεται συντήρηση, όχι μόνο θεραπεία.
Η μεγάλη εικόνα: γιατί η παχυσαρκία είναι χρόνια νόσος
Οι επιστήμονες πλέον αντιμετωπίζουν την παχυσαρκία όχι σαν απλό θέμα θέλησης, αλλά σαν χρόνια μεταβολική νόσο.
Ο εγκέφαλος έχει μηχανισμούς που:
-
προστατεύουν το σωματικό βάρος
-
αυξάνουν την πείνα όταν χάνεται λίπος
-
μειώνουν τον μεταβολισμό
Γι' αυτό η διατήρηση της απώλειας κιλών είναι τόσο δύσκολη.
Τα νέα φάρμακα είναι ένα ισχυρό εργαλείο, αλλά δεν αντικαθιστούν τις υγιεινές συνήθειες.
Ποιοι πρέπει να προσέχουν
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται σε άτομα που:
• έχουν ιστορικό παγκρεατίτιδας
• έχουν προβλήματα θυρεοειδούς
• λαμβάνουν άλλα φάρμακα για διαβήτη
• έχουν ιστορικό διατροφικών διαταραχών
• παρουσιάζουν έντονη απώλεια μυϊκής μάζας
Η χρήση των φαρμάκων πρέπει πάντα να γίνεται υπό ιατρική παρακολούθηση.
Συμπέρασμα
Τα νέα φάρμακα απώλειας βάρους έχουν αλλάξει ριζικά τον τρόπο αντιμετώπισης της παχυσαρκίας.
Μπορούν να οδηγήσουν σε σημαντική απώλεια κιλών και να βελτιώσουν την υγεία πολλών ανθρώπων.
Όμως τα νέα επιστημονικά δεδομένα δείχνουν κάτι σημαντικό:
Όταν η θεραπεία σταματήσει, μεγάλο μέρος των κιλών μπορεί να επιστρέψει.
Για αυτό οι ειδικοί τονίζουν ότι η πραγματική επιτυχία δεν είναι μόνο να χάσουμε βάρος…
αλλά να μάθουμε πώς να το διατηρήσουμε.
Disclaimer
Το άρθρο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και βασίζεται σε διαθέσιμα επιστημονικά δεδομένα. Δεν αποτελεί ιατρική συμβουλή και δεν υποκαθιστά την καθοδήγηση επαγγελματία υγείας. Για οποιαδήποτε αλλαγή στη φαρμακευτική αγωγή ή στη διατροφή σας συμβουλευτείτε τον θεράποντα ιατρό σας.
©ΘΕΡΑΠΕΥΤΗΣ*Οι πληροφορίες που περιέχονται στην σελίδα ΘΕΡΑΠΕΥΤΗΣ
δεν μπορούν να αντικαταστήσουν την γνωμάτευση του ιατρού σας. Αν
αποφασίσετε να ακολουθήσετε κάποια θεραπεία ή διατροφή ρωτήστε τον
προσωπικό ιατρό σας.
Ακολουθήστε μας και στο Facebook
Για να μην χάνεις καμία ανάρτηση, ακολούθησε μας στο GOOGLE NEWS!
Μια φωτογραφία χίλιες λέξεις: Ακολούθησε μας και στο Instagram

Social Plugin